2012, het einde der tijden? Ik zie geen aanwijzingen dat onze hele beschaving dit jaar ten onder zal gaan. Tenminste, niet zoals de Maya-indianen hebben voorspeld. In 2012 moeten we – ook in het maatschappelijke debat – stoppen met doemdenken. Ook al hebben we net een financiële en economische crisis achter de rug.

De Nederlandse economie draaide in 2011 langzaam door, maar zowel de arbeidsmarkt als de woningmarkt zaten aardig op slot. Andere landen hadden het zwaarder. In de context van de Europese Unie hebben we (tegen onze zin in) mega-bedragen moeten lenen aan andere lidstaten. In 2011 was de Nederlandse politiek echter meer met zichzelf bezig dan met maatschappelijke kwesties. Het vertrouwen in de overheid bleef intact, maar de geloofwaardigheid van politieke partijen liep flink wat schade op.

Een maatschappelijke crisis brengt onderliggende verhoudingen en problemen aan de oppervlakte. Een crisis laat zien wie de macht heeft (en wie niet). Maar om een crisis op te lossen is dikwijls een gemeenschappelijke actie nodig. De betrokkken mensen moeten een nieuwe samenwerking opzetten. Soms houdt dat in dat je miljarden euro’s kwijt bent. Soms houdt het in dat maatregelen moet nemen, ook al weet je niet of het echt nodig is, zoals bij klimaatverandering. Soms moet je voor nieuw overheidsbeleid helemaal opnieuw beginnen en burgers laten meedenken over oplossingen.

Misschien wordt 2012 juist een jaar waarin we opnieuw de balans opmaken en rustig proberen na te denken over wat ons in de toekomst te wachten staat. Misschien dat we het crisisdenken van het afgelopen decennium kunnen ombuigen naar denken in termen van kansen en mogelijkheden.

Nederland staat niet onder water, behalve een paar weilanden in Groningen